Names of God - Elohim - YHWH - Yahweh - Adonai - Abba - Tetragrammaton Imiona Boga - Elohim - YHWH - Pan - Adonai - Abba - Jahwe

An early discussion by St. Jerome discussed these: W początku dyskusji przez St Jerome te omówione:

El, Elohim, Sabaôth, Eliôn, Asher yeheyeh, Adonai, Jah, JHVH, and Shaddai El, Elohim, Sabaôth, Eliôn, Aser yeheyeh, Adonai, Jah, JHVH i Shaddai

Advanced Information Zaawansowane Informacje

The Divine Names as Vehicles of Revelation Nazwy Bożego Objawienia jako pojazdy

Efforts to find the origins and significance of the Hebrew divine names in other ancient Near Eastern cultures have yielded generally disappointing results. Wysiłki mające na celu znalezienie pochodzenie i znaczenie w Hebrajski Boski nazwy w innych starożytnych kultur bliskowschodnie mają przyniosły ogólnie niezadowalające wyniki. One of the major reasons for this is that the ancient Hebrew theology invested these names with a uniqueness that renders investigation outside the narratives of the OT incapable of exploring fully their historical and religious significance. Jednym z głównych powodów jest to, że starożytne Hebrajski teologii zainwestował tych nazw z wyjątkowości świadczy, że dochodzenie poza opowiadaniami z OT w stanie w pełni zbadać ich historyczne i religijne znaczenie.

Basic to ancient Hebrew religion is the concept of divine revelation. Podstawowe Hebrajski do starożytnej religii jest koncepcja Bożego Objawienia. While God is conceived of as revealing his attributes and will in a number of ways in the OT, one of the most theologically significant modes of the divine self-disclosure is the revelation inherent in the names of God. Chociaż Bóg jest pomyślany jako ujawniających jego atrybuty i będzie na wiele sposobów w OT, jeden z najbardziej znaczących theologically rodzajów Bożego self-ujawnienie jest objawieniem nierozerwalnie związane z nazwiskami Boga.

This aspect of divine revelation is established in the words of Exod. Ten aspekt Bożego Objawienia ma siedzibę w słowach Exod. 6:3, "I appeared to Abraham, to Isaac and to Jacob, as God Almighty, but by my name the Lord [Yahweh] I did not make myself known to them." 6:3, "I ukazał się Abrahamowi, Izaakowi i Jakubowi jako Bóg Wszechmocny, ale mojego imienia Pana [Pan] Ja nie uczynić sobie znanych im". According to classical literary criticism, the verse teaches that the name Yahweh was unknown to the patriarchs. Według klasycznej krytyka literacka, werset naucza, że był Pan imię nieznane do patriarchów. Thus, an ideological conflict exists between the Priestly author and the earlier Yahwist, who frequently put the name Yahweh on the lips of the patriarchs. Tak, istnieje ideologiczne konflikty między kapłańskiej autora i wcześniejsze Yahwist, którzy często umieścić nazwę Pan na wargach z patriarchów.

BELIEVE Religious Information Source web-siteUwierzyć
Religijny
Informacja
źródłowy
stronie internetowej
BELIEVE Religious Information SourceUwierzyć Religijny Informacja Źródło
Our List of 2,300 Religious Subjects

Nasze lista 2.300 religijna Przedmioty
E-mailE-mail
However, the words "by my name Yahweh I did not make myself known to them" have a somewhat hollow ring if the name Yahweh is understood only as an appellative. Jednakże, wyrażenie "przez mojego imienia Pan nie uczynić sobie znanych im" ma nieco pusto pierścień, jeśli nazwa jest Pan rozumieć tylko jako appellative. The reason for this is that Moses asks in Exod. Powodem tego jest fakt, że Mojżesz pyta w Exod. 3:13, "What is his name?" 3:13, "Jakie jest jego imię?" (mah-semo). (mah-SEMO). M. Buber has demonstrated that the syntax of this question does not connote an inquiry as to the name of God but an inquiry into the character revealed by the name. M. Bubera wykazały, że w składni to pytanie nie connote dochodzenie w imię Boga, ale dochodzenie do charakteru objawionego przez nazwę. He says, "Where the word 'what' is associated with the word 'name' the question asked is what finds expression in or lies concealed behind that name" (The Revelation and the Covenant, p. 48). On mówi: "Jeśli słowo ', co jest związane ze słowem" nazwa "jest pytanie, co znajdzie wyraz w lub jest ukryta za tą nazwą" (Objawienie i Przymierza, str. 48). J. Motyer also concludes, "In every case where ma is used with a personal association it suggests enquiry into sort or quality or character, whereas mi expects an answer instacing individuals, or, as in the case of rhetorical questions, calling attention to some external feature" (The Revelation of the Divine Name, 19). J. Motyer również stwierdza, "W każdym przypadku, gdy nie jest używany w osobisty stowarzyszenie proponuje dochodzenie do rodzaju lub jakości lub charakteru, mając na uwadze, że oczekuje odpowiedzi mi instacing osób, lub, jak w przypadku pytań retorycznych, zwracanie uwagi na pewne zewnętrznych funkcji "(Objawienia Bożego Nazwa, 19).

Exod. 14:4 also supports the view that the name Yahweh embodies aspects of God's character. 14:4 również wspiera pogląd, że Pan reprezentuje nazwę aspekty Bożego charakteru. It says, "and the Egyptians will know that I am Yahweh." To mówi ", a Egipcjanie poznają, że Ja jestem Pan". It is hardly likely that the intent of this assertion is that they would learn only the name of the Hebrew God. Trudno się spodziewać, że intencją tego jest twierdzenie, że uczą się tylko imię i nazwisko Hebrajski Boga.

In the light of these observations, the use of the concepts of the name of God in the early narratives of the book of Exodus is far broader than simply the name by which the Hebrew God was known. W świetle tych uwag, stosowanie pojęć w imię Boga na początku opowieści z księgi Exodus jest znacznie szerszy niż tylko nazwę, za pomocą którego Hebrajski Bóg był znany. It has a strong element of divine self-disclosure within it. Ma silny element Bożego self-ujawnienie w niej.

The corpus of divine names compounded with el and a descriptive adjunct also support this concept. W korpusie Bożej nazwy wytworzone z el i opisową adjunct również wsparcie tej koncepcji. The very fact that the adjunctive element is descriptive is an indication of its value as a source of theological content. Sam fakt, że element uzupełniający jest opisowe jest wskazanie jej wartość jako źródła treści teologiczne.

Typical of this type of name is el rot ("God who sees"; Gen. 16:13) and el olam ("God eternal"; Gen. 21:33). Typowa dla tego rodzaju nazwa jest el rot ( "Bóg widzi którzy"; Gen. 16:13) i El Olam ( "Bóg wieczny"; Gen. 21:33). These el names sometimes emerge from a specific historical situation that illuminates their significance. Te nazwy el czasami wynikają z konkretnej sytuacji historycznej, że świeci ich znaczenie.

The Meaning of the Divine Names Znaczenie Bożego imiona

Yahweh, Jehovah (LORD) Pan, Jehovah (Pan)

Efforts to determine the meaning of the tetragrammaton (YHWH) through historical investigation have been rendered difficult by the paucity of informative data relative to the various forms of the name ya in historical sources outside the OT. Wysiłki mające na celu ustalenie w rozumieniu Jahwe (YHWH) poprzez badania historyczne, zostały uznane za trudne, ze względu na niedostatek danych informacyjnych w stosunku do różnych form nazwy ya w źródłach historycznych poza OT. For this reason the investigation has generally followed philological lines. Z tego powodu dochodzenia ogólnie philological po linie. GR Driver suggested that the form ya was originally an ejaculatory cry, "shouted in moments of excitement or ecstasy," that was "prologued to ya(h)wa(h), ya(h)wa(h)y, or the like." GR Driver zasugerował, że formularz został pierwotnie ya ejaculatory jeden krzyk ", krzyknął w chwilach emocje lub ekstazy", który był "prologued do ya (h) wa (h), ya (h) wa (h) y, lub podobnego ". He suggested further that the name Yahweh arose from the consonance of an extended form of ya with the "imperfect tense of a defective verb." Zaproponował ponadto, że nazwa Pan wstał z consonance w rozszerzonej formie ya z "Imperfekt z Czasownik ułomny". Thus, he saw the origin of the name in a popular etymology and asserted that its original form was forgotten (ZAW 46:24). Tak, ujrzał pochodzenie nazwy popularnych w etymologii i zapewnił, że jego pierwotnej formie został zapomniany (Zaw 46:24).

Mowinckel proposed the theory that the tetragrammaton should be understood as consisting of the ejaculatory element and the third person pronoun hu,' meaning "O He!" Mowinckel zaproponował teorię, że Jahwe należy rozumieć jako składający się z elementu ejaculatory i zaimek trzeciej osoby jest "sens" O On! "

Another approach to the problem is to understand the tetragrammaton as a form of paronomasia. Innym podejściem do problemu jest zrozumieć Jahwe jako forma paronomasia. This view takes account of the broad representation of the name ya in extrabiblical cultures of the second millennium BC The name Yahweh is thus understood as a quadriliteral form, and the relationship of the name of haya ("to be") in Exod. To uwzględnia szeroki reprezentacji nazwę ya extrabiblical kultur w drugim tysiącleciu pne Nazwa Pan jest zatem rozumiane jako quadriliteral formularz, a związek z nazwą Haya ( "za") w Exod. 3:14-15 is not intended to be one of etymology but paronomasia. 3:14-15 nie jest przeznaczony do jednej z etymologii, ale paronomasia.

The most common view is that the name is a form of a triliteral verb, hwy. Najczęstszą myślą jest to, że nazwa jest w formie triliteral czasownika, Hwy. It is generally regarded as a 3 p. Jest powszechnie uważany za str. 3 Qal stem imperfect or a 3 p. Qal macierzystych lub niepełne str. 3 imperfect verb in a causative stem. odmiana czasownika w causative macierzystych. Another suggestion is that it is a causative participle with ay preformative that should be translated "Sustainer, Maintainer, Establisher." Kolejna propozycja polega na tym, że jest to causative ze stron jest preformative, które powinny być przetłumaczone "Sustainer, Opiekun, Establisher".

With regard to the view that the tetragrammaton is an elongated form of an ejaculatory cry, it may be pointed out that Semitic proper names tend to shorten; they are not normally prolonged. W odniesieniu do zdania, że Jahwe jest wydłużona formie ejaculatory krzyk, może być podkreślić, że prawidłowe nazwy semickie mają tendencję do skrócenia; nie są zwykle przedłużone. The theory that the name is paronomastic is attractive, but when appeal is made to the occurrences of forms of ya or yw in ancient cultures, several problems arise. W teorii, że nazwa jest paronomastic jest atrakcyjna, ale gdy odwołanie się do wystąpień formy ya yw lub w starożytnych kultur, wiele problemów. It is difficult to explain how the original form could have lengthened into the familiar quadriliteral structure. Trudno jest wyjaśnić, w jaki sposób w oryginalnej formie może mieć wydłużony do znanych quadriliteral struktury. Mowinckel's suggestion is attractive, but speculative. Mowinckel sugestią jest atrakcyjna, ale spekulacyjnych. It is also difficult to understand how the name Yahweh could have such strong connotations of uniqueness in the OT if it is a form of a divine name that found representation in various cultures in the second millennium BC Jest także trudna do zrozumienia, jak nazwa Pan mogłyby mieć takie silne konotacje z niepowtarzalności w OT, jeśli jest to forma na imię boskie, że znalazł reprezentacji w różnych kultur w drugim tysiącleciu pne

The derivation of the tetragrammaton from a verbal root is also beset with certain difficulties. Pozyskiwania z Jahwe z werbalne root jest nękana również pewne trudności. The root hwy on which the tetragrammaton would be based in this view is unattested in West Semitic languages before the time of Moses, and the form of the name is not consonant with the rules that govern the formation of lamed he verbs as we know them. W głównym ich Jahwe, na którym będzie opierać się na ten widok jest unattested w West języki semickie czas przed Mojżesza, i postaci nazwa nie jest zgodne z zasadami, które regulują tworzenie czasowników lamed on jak wiemy im.

It is evident that the problem is a difficult one. Jest oczywiste, że problem jest trudny. It is best to conclude that the use of etymology to determine the theological content of the name Yahweh is tenuous. Jest to najlepiej stwierdzić, że wykorzystanie do określenia etymologii teologicznej treści imię Pan jest wątpliwy. If one is to understand the theological significance of the divine name, it can be only be determining the theological content with which the name was invested in Hebrew religion. Jeśli jedna jest zrozumieć znaczenie teologiczne Bożego nazwy, można je jedynie określenia treści teologicznej, w której nazwisko zostało zainwestowanych w Hebrajski religii.

Jah, Yah Jah, Yah

This shorter form of Yahweh occurs twice in Exodus (15:2 and 17:15). Tę krótsze formy Pan występuje dwa razy w Exodus (15:2 i 17:15). The former passage is echoed in Isa. Były to znalazło odzwierciedlenie w pasażu ISA. 12:2 and Ps. 12:2 i Ps. 118:14. It also occurs numerous times in the formula haleluya ("praise yah"). Jest również wiele razy występuje w formule haleluya ( "chwałę yah"). Its use in early and late poetic passages and its formulaic function in the Hallel psalms suggest that this form of Yahweh is a poetic stylistic device. Jego wykorzystanie we wczesnym i późnym poetyckie fragmenty standardowego i jego funkcja w Hallel psalmy sugerują, że ta forma jest Pan poetycki stylistycznym.

The compounding of yah with Yahweh in Isa. Do składania w yah ze Pan w Isa. 12:2 (yah yhwh) indicates a separate function for the form yah, but at the same time an identification of the form with Yahweh. 12:2 (yah yhwh) wskazuje na oddzielne funkcje do formularza yah, ale w tym samym czasie identyfikacji postaci z Pan.

Yahweh Seba'ot ("Lord of Hosts") Pan Seba'ot ( "Pan Zastępów")

The translation "He creates the heavenly hosts" has been suggested for this appellative. Tłumaczenie "On tworzy Zastępów niebieskich" zostało zasugerowane w tym appellative. It is based on the assumption that Yahweh functions as a verbal form in a causative stem. Jest on oparty na założeniu, że Pan jako funkcje werbalne w formie causative macierzystych. This conclusion is rendered difficult by the fact that the formula occurs in the expanded form yhwh elohe sebaot ("Yahweh God of hosts"), which attributes the function of a proper name to Yahweh. Wniosek ten staje się trudne, ze względu na fakt, że formuła występuje w formie rozszerzonej yhwh elohe sebaot ( "Pan Bóg Zastępów"), które atrybuty funkcji właściwej nazwy dla Pan. The word seba'ot means "armies" or "hosts." Seba'ot oznacza słowo "armii" lub "hosts". It is best to understand Yahweh as a proper name in association with the word "armies." To jest najlepsze zrozumienie Pan jako właściwe nazwisko w połączeniu ze słowem "armii".

Elohim

The root of Elohim is El (el). W katalogu głównym Elohim jest El (el). The form elohim is a plural form commonly understood as a plural of majesty. Formularz Elohim mnogiej jest powszechnie rozumiane jako Poszukać majestatu. While the word occurs in Canaanite ('l) and Akkadian (ilu[m]), its etymology is uncertain. Chociaż słowo występuje w Kananejczyka (l) oraz Akadyjski (ilu [m]), jej etymologia jest niepewna. In the OT the word is always construed in the singular when it denotes the true God. W OT słowo jest zawsze traktować w liczbie pojedynczej, kiedy wskazuje na prawdziwego Boga. In the Pentateuch the name elohim connotes a general concept of God; that is, it portrays God as the transcendent being, the creator of the universe. W Pentateuch imię Elohim connotes ogólne pojęcie Boga, że jest ona przedstawia Boga jako transcendentne, które są twórcy wszechświata. It does not connote the more personal and palpable concepts inherent in the name Yahweh. Nie connote bardziej osobiste i namacalny koncepcji nieodłączne w imię Pan. It can also be used to apply to false gods as well as to judges and kings. Może być również stosowany w odniesieniu do fałszywych bogów, jak również sędziów i królów.

El

El has the same general range of meaning as Elohim. El ma taki sam zakres ogólnym rozumieniu, jak Elohim. It is apparently the root on which the plural form has been constructed. To jest najwyraźniej głównym, w którym mnogiej została skonstruowana. It differs in usage from Elohim only in its use in theophoric names and to serve to contrast the human and the divine. To różni się korzystanie z Elohim tylko w jego wykorzystania w theophoric nazwy i służyć przeciwieństwie do człowieka i Boga. Sometimes it is combined with yah to become Elyah. Czasem jest to połączone z yah się Elyah.

El Elyon ("God Most High") El Elyon ( "Boga Najwyższego")

The word 'elyon, an adjective meaning "high," is derived from the root 'lh ("to go up" or "ascend"). Słowo "elyon, znaczenie przymiotnika" wysoki ", pochodzi od głównego" LH ( "pójść" lub "wznosi"). It is used to describe the height of objects (II Kings 15:35; 18:17; Ezek. 41:7) as well as the prominence of persons (Ps. 89:27) and the prominence of Israel as a nation (Deut. 26:19; 28:1). Jest on używany do opisania wysokość obiektów (II Kings 15:35, 18:17; Ezek. 41:7), jak również nacisk osób (Ps. 89:27) i nacisk na Izrael jako naród (Deut . 26:19, 28:1). When used of God it connotes the concept of "highest." Gdy używane Boży go connotes pojęcie "najwyższy".

The name El Elyon occurs only in Gen. 14: 18-22 and Ps. Nazwa El Elyon występuje tylko w Gen. 14: 18-22 i Ps. 78:35, although God is known by the shorter title Elyon in a significant number of passages. 78:35, chociaż Bóg jest znane przez krótszy tytuł Elyon w znaczącej liczbie fragmentów.

There is a superlative connotation in the word 'elyon. Istnieje odmiana konotacji w słowo "elyon. In each case in which the adjective occurs it denotes that which is highest or uppermost. W każdym przypadku, w którym występuje on przymiotnika oznacza to, co jest najwyższym lub do góry. In Deut. W Deut. 26:19 and 28:1 the superlative idea is apparent in the fact that Israel is to be exalted above the nations. 26:19 i 28:1 w Wikipedii pomysł wynika z faktu, że Izrael zostanie wywyższony nad narodami. The use of the word in I Kings 9:8 and II Chr. Użycie słowa Kings 9:8 w I i II Chr. 7:21 may not seem to reflect a superlative idea, but there is, as CF Keil suggests, an allusion to Deut. 7:21 może nie wydaje się odzwierciedlać w Wikipedii pomysł, ale jest, jak sugeruje CF Keil, allusion do Deut. 26:19 and 28:1, where the superlative idea exists. 26:19 i 28:1, gdzie istnieje odmiana pomysł. The superlative is also evident in the use of the word in Ps. W Wikipedii jest również widoczne w używać tego słowa w Ps. 97:9, where it connotes Yahweh's supremacy over the other gods. 97:9, gdzie connotes Pan's wyższość nad innymi bogami.

El Shaddai El Shaddai

The etymology of sadday is obscure. Lp laeramon jest niejasny. It has been connected with the Akkadian sadu ("mountain") by some. Został on połączony z Akadyjski SĄDU ( "góra") przez kilka. Others have suggested a connection with the word "breast," and still others have seen a connection with the verb sadad ("to devastate"). Inni sugerowali połączenie ze słowem "piersi", a jeszcze inni doszło do połączenia z czasownikami sadad ( "dewastacji"). The theological significance of the name, if it can be understood fully, must be derived from a study of the various contexts in which the name occurs. Teologiczne znaczenie nazwy, jeżeli można je rozumieć w pełni, musi być uzyskane z badań w różnych kontekstach, w których nazwie występuje.

The name Shaddai frequently appears apart from El as a divine title. Nazwa Shaddai często pojawia się niezależnie od El jako Boski tytuł.

El-Eloe-Yisrael El-ELOE-Jisrael

This appellation occurs only in Gen. 33:20 as the name of the altar that marked the place of Jacob's encounter with God. Ta nazwa występuje tylko w Gen. 33:20, nazwę ołtarza, które oznaczone miejsce Jakuba spotkanie z Bogiem. It denotes the unique significance of El as the God of Jacob. To oznacza unikalny znaczenie El jako Boga Jakuba.

Adonai

The root 'dn occurs in Ugaritic with the meanings "lord and father." W głównym "występuje w dn Ugarycki ze znaczeń" panem i ojcem. " If the word originally connoted "father," it is not difficult to understand how the connotation "lord" developed from that. Jeżeli pierwotnie connoted słowo "ojciec", nie jest to trudne do zrozumienia w jaki sposób konotacji "panie" opracowane z tego. The basic meaning of the word in the OT is "lord." Podstawowe znaczenie tego słowa w OT jest "pan".

Critical to the understanding of the meaning of the word is the suffix ay. Krytyczna do zrozumienia znaczenia tego słowa jest sufiksem jest. It is commonly suggested that the ending is the first person possessive suffix on a plural form of 'adon ("my lord"). Jest to powszechnie sugerowano, że zakończenie jest pierwszą osobą na przykład sufiks mnogiej "adon (" mój panie "). This is plausible for the form adonay, but the heightened form adonay, which also appears in the Massoretic text, is more difficult to explain, unless it represents an effort on the part of the Massoretes "to mark the word as sacred by a small external sign." To jest wiarygodny dla formie adonay, ale w postaci zwiększonej adonay, która pojawia się również w Massoretic tekst, jest trudne do wyjaśnienia, chyba że stanowi wysiłek na rzecz Massoretes "do znaku towarowego jako słowa świętej przez małe zewnętrznych zal. "

Attention has been drawn to the Ugaritic ending -ai, which is used in that language "as a reinforcement of a basic word," However, it is doubtful that this explanation should be applied in all cases. Uwaga została zwrócona na kończącym się Ugarycki-albo, które jest używane w tym języku "jako wzmocnienie podstawowego słowa", jednak wątpliwe jest, że tego wyjaśnienia powinny być stosowane we wszystkich przypadkach. The plural construction of the name is evident when the word occurs in the construct as it does in the appellation "Lord of lords" ('adone ha adonim) in Deut. W Wikipedii budowy nazwa jest oczywista, gdy słowo pojawia się w konstruować jak w appellation "Pan panów" ( "Adone adonim ha) w Deut. 10:17. And the translation "my Lord" seems to be required in such vocative addresses as "my Lord Yahweh, what will you give me?" A tłumaczenie "mojego Pana" wydaje się być wymagana w takich Dziękujemy adresy jako "Pan mój Panie, co chcesz mi dać?" (Gen. 15:2; see also Exod. 4:10). (Gen. 15:2; patrz również Exod. 4:10).

It appears, then, that it is best to understand the word as a plural of majesty with a first person suffixual ending that was altered by the Massoretes to mark the sacred character of the name. Wydaje się zatem, że najlepszym rozwiązaniem jest zrozumieć słowa jako Poszukać majestat z suffixual kończące się pierwszą osobą, która była zmieniony przez Massoretes do znaku świętych znaków w nazwie.

Other Divine Names Inne nazwy Bożego

The name Baali occurs only once, in Hos. Nazwa Baali występuje tylko raz, w Hos. 2:16 (AV; "My Baal," RSV) in a play on words. 2:16 (AV; "Mój Baal", RSV) w grę słów. The word means "my husband," as does isi, the word with which it is paired. Słowo oznacza "mój mąż", jak nie isi, słowo, z którym jest powi ± zany.

Ancient of Days is an appellation applied to God in Dan. Ancient of Days to nazwa stosowana do Boga w Dan. 7. It occurs with other depictions of great age (vs. 9) to create the impression of noble venerability. Występuje z innymi obrazami wielkich wieku (vs 9), aby stworzyć wrażenie venerability szlachetnych.

Abba is an alternate Aramaic term for "father." Abba jest zastępcą Aramejski termin dla "ojca". It is the word that Jesus used to address God in Mark 14:36. Jest to słowo używane do Jezusa, że adres w Boga Mark 14:36. Paul pairs the word with the Greek word for "father" in Rom. Paul par słowo z Grecki wyraz "ojciec" w Rz. 8:15 and Gal. 8:15 i Gal. 4:6.

The 'alep that terminates the form 'abba' functions as both a demonstrative and a vocative particle in Aramaic. "Alep że kończy formie" abba "zarówno funkcje jak i demonstracyjnej Dziękujemy cząstek w Aramejski. In the time of Jesus the word connoted both the emphatic concept, "the father," and the more intimate "my father, our father." W czasie Jezus słowo connoted zarówno przykłady pojęcie "ojca" i bardziej intymne "mój ojciec, nasz ojciec".

While the word was the common form of address for children, there is much evidence that in the time of Jesus the practice was not limited only to children. Chociaż słowo było wspólne formy adres dla dzieci, istnieje wiele dowodów na to, że w czasach Jezusa w praktyce nie był ograniczony tylko do dzieci. The childish character of the word ("daddy") thus receded, and 'abba' acquired the warm, familiar ring which we may feel in such an expression as "dear father." W dziecięcy charakter tego słowa ( "daddy") w ten sposób receded, "abba" nabyte w ciepłych, znane pierścień, który możemy czuć się w takie wypowiedzi jak "Drogi ojca".

The Theological Significance of the Divine Names Teologicznej Znaczenie Bożego imiona

Yahweh Pan

The parallel structure in Exod. W równolegle w strukturze Exod. 3:14-15 supports the association of the name Yahweh with the concept of being or existence. 3:14-15 wspiera stowarzyszenie o nazwie Pan z koncepcją lub ich istnienia. It says, "I AM has sent me to you" (vs. 14; "The LORD has sent me to you" (vs. 15). The name "I AM" is based on the clause "I AM WHO I AM" found in 3:14 which, on the basis of the etymology implied here, suggests that Yahweh is the 3.p. form of the verb 'ehyeh (I am). To mówi, "Ja jestem posłał mnie do was" (vs 14; "Pan posłał mnie do was" (vs 15). Nazwie "Ja jestem" jest oparty na klauzuli "I am Who I am" Znaleziono w 3:14, które w oparciu o etymologii domniemanych tutaj sugeruje, że Pan jest 3.p. formy czasownika 'ehyeh (Ja).

The clause 'ehyeh'aser 'ehyeh has been translated in several ways, "I am that I am" (AV), "I am who I am" (RSV, NIV), and "I will be what I will be" (RSV margin). Klauzula "ehyeh'aser 'ehyeh została przetłumaczona na wiele sposobów," Ja jestem, że jestem "(AV)," Ja Jestem którzy "(RSV, NIV) i" Ja będę, co będę "( RSV marginesu). Recently the translation "I am (the) One who is" has been suggested. Ostatnio tłumaczenia "Ja (na) Jeden którzy są" zostało zasugerowane. The latter translation has much in its favor grammatically and fits the context well. Ta ostatnia ma wiele tłumaczeń na jego korzyść gramatycznie i pasuje do kontekstu.

The main concern of the context is to demonstrate that a continuity exists in the divine activity from the time of the patriarchs to the events recorded in Exod. Główne obawy w kontekście jest wykazanie, że istnieje ciągłość w działalności boskie od czasu do Patriarchów do wydarzeń zapisanych w Exod. 3. The Lord is referred to as the God of the fathers (vss. 13, 15, 16). Pan jest określane jako Bóg ojców (vss. 13, 15, 16). The God who made the gracious promises regarding Abraham's offspring is the God who is and who continues to be. Bóg łaskawy którzy złożyli obietnice dotyczące potomstwo Abrahama, Bóg jest którzy są i którzy nadal by być. The affirmation of vs. 17 is but a reaffirmation of the promise made to Abraham. W afirmacji vs 17 jest jednak potwierdzenia z obietnica Abrahamowi. The name Yahweh may thus affirm the continuing activity of God on behalf of his people in fealty to his promise. Nazwa może więc Pan potwierdzają ciągłą aktywność Boga w imieniu swego ludu w fealty jego obietnicy.

Jesus' application of the words "I am" to himself in John 8:58 not only denoted his preexistence but associated him with Yahweh. Jezusa stosowania słowa "Ja jestem" w sam John 8:58 oznaczają nie tylko jego preexistence ale związane z nim Pan. Jesus was the fulfillment of the promise given to Abraham, the fulfillment of which Abraham anticipated (John 8:56). Jezus był spełnieniem obietnicy danej Abrahamowi, spełnienie których przewidywany Abraham (Jan 8:56).

In the Pentateuch, Yahweh denotes that aspect of God's character that is personal rather than transcendent. W Pentateuch, Pan wskazuje, że aspekt Boga, który jest osobisty charakter niż transcendentne. It occurs in contexts in which the covenantal and redemptive aspects of God predominate. Występuje w kontekstach, w których covenantal i odkupieńczej aspektów Boga dominują. Cassuto says, "The name YHWH is employed when God is presented to us in His personal character and in direct relationship to people or nature; and 'Elohim, when the Deity is alluded to as a Transcendental Being who exists completely outside and above the physical universe" (The Documentary Hypothesis, p. 31). Cassuto mówi, "W imię YHWH jest zatrudniony, gdy Bóg jest przedstawiony w nas Jego osobisty charakter i bezpośredni w stosunku do ludzi i przyrody; i" Elohim, gdy jest Diety alluded jako transcendentalną Będąc którzy istnieje całkowicie poza i ponad fizyczne wszechświat "(Teoria źródeł, str. 31). This precise distinction does not always obtain outside the Pentateuch, but Yahweh never loses its distinct function as the designation of the God of Israel. To precyzyjne rozróżnienie nie zawsze uzyskać poza Pentateuch, ale Pan nie traci swojej funkcji jako odrębne oznaczenie Boga Izrael.

The name Yahweh Sabaoth appears for the first time in Israel's history in connection with the cult center at Shiloh (1 Sam. 1:3). Nazwa Pan Sabaoth pojawia się po raz pierwszy w historii Izrael w związku z ośrodkiem kultu w Szilo (1 Sam. 1:3). It is there that the tent of meeting was set up when the land of Canaan had been subdued by the Israelites (Josh. 18:1). Jest tam, że namiot spotkania został utworzony przy ziemi Kanaan został poddany przez Izraelitów (Josh. 18:1). The name apparently had its origin in the period of the conquest or the postconquest period. Nazwa najwyraźniej miał jej pochodzenia w okresie do podboju lub postconquest okres. It does not occur in the Pentateuch. To nie występuje w Pentateuch.

It is possible that the name was attributed to Yahweh as a result of the dramatic appearance to Joshua of an angelic being called the "commander of the host of Yahweh" at the commencement of the conquest (Josh. 5:13-15). Jest możliwe, że nazwa została nadana Pan w związku z dramatyczną wygląd do Jozuego z angelic jest zwany "dowódcą wojsk Pan" w momencie rozpoczęcia podboju (Josh. 5:13-15). The name would thus depict the vast power at Yahweh's disposal in the angelic hosts. Nazwa ten sposób ukazują ogromną moc Pan jest w dyspozycji w angelic Zastępów.

The association of this name with the ark of the covenant in I Sam. Stowarzyszenie o tej nazwie z Arki w I Sam. 4:4 is significant in that Yahweh is enthroned above the angelic figures known as the cherubim (II Sam. 6:2). 4:4 jest znaczący, że Pan jest w enthroned powyżej angelic dane znany jako cheruby (II Sam. 6:2). Because the name was associated with the ark of the covenant, David addressed the people in that name when the ark was recovered from the Philistines (II Sam. 6:18). Ponieważ nazwa była związana z Arki, David skierowana do osób, w tym nazwę, kiedy Arka została odzyskana z Filistynami (II Sam. 6:18). The name is often associated with the military activities of Israel (I Sam. 15:2-3; II Sam. 5:10). Nazwa jest często związane z działaniami wojskowymi w Izrael (I Sam. 15:2-3; II Sam. 5:10).

The almighty power of Yahweh displayed in this name is manifested in the sphere of history (Pss. 46:6-7; 59:5). Wszechmogący moc Pan wyświetlane w tej nazwy objawia się w dziedzinie historii (Pss. 46:6-7, 59:5). His power may be displayed in the life of the individual (Ps. 69:6) as well as the nation (Ps. 80:7). Jego moc może być wyświetlany w życiu indywidualnym (Ps. 69:6), jak również naród (Ps. 80:7). Sometimes he is simply referred to as "the Almighty." Czasami po prostu jest on określany jako "wszechmogący".

The military connotation of the name was not lost, even in the eighth century, for Isaiah appeals to that name to depict the hosts of heaven that accompany Yahweh in his intervention in history (Isa. 13:4). Wojskowy konotacji z nazwa nie została utracona, nawet w ósmym wieku, do Izajasza odwołań do tego celu zobrazowania nazwy hostów z nieba Pan, że towarzyszyć w jego interwencji w historii (Isa. 13:4).

Elohim

This is the more general name for God. Jest to bardziej ogólne nazwę dla Boga. In the Pentateuch, when used as a proper name, it most commonly denotes the more transcendental aspects of God's character. W Pentateuch, jeżeli jest stosowany jako właściwą nazwę, to najczęściej oznacza więcej transcendentalnych aspektów Bożego charakteru. When God is presented in relation to his creation and to the peoples of the earth in the Pentateuch, the name Elohim is the name most often used. Kiedy Bóg jest przedstawiony w stosunku do jego utworzenia i narodów ziemi w Pentateuch, nazwa jest nazwą Elohim najczęściej używane. It is for this reason that Elohim occurs consistently in the creation account of Gen. 1:1-2:42 and in the genealogies of Genesis. To z tego powodu, że Elohim występuje konsekwentnie w tworzeniu konta gen. 1:1-2:42 oraz w rodowodów Rodzaju. Where the context takes on a moral tone, as in Gen. 2:4bff., the name Yahweh is used. W kontekście bierze na moralny ton, jak w Gen. 2:4 bff., Nazwisko Pan jest używany.

Throughout Genesis and the early chapters of Exodus elohim is used most often as a proper name. Przez Genesis i na początku rozdziałów Exodus Elohim jest używany najczęściej jako właściwą nazwę. After Exod. Po Exod. 3 the name begins to occur with increasing frequency as an appellative, that is, "the God of," or "your God." 3 nazwa zaczyna się pojawić wraz ze wzrostem częstotliwości jako appellative, że jest "Bóg", lub "twój Bóg". This function is by far the most frequent mode of reference to God in the book of Deuteronomy. Funkcja ta jest zdecydowanie najczęstszym sposobem odniesienia do Boga w Księdze Powtórzonego Prawa. When used in this fashion the name denotes God as the supreme deity of a person or people. Gdy używane w ten sposób nazwa wskazuje Boga jako najwyższego bóstwa danej osoby lub osób. Thus, in the frequent expression, "Yahweh your God," Yahweh functions as a proper name, while "God" functions as the denominative of deity. Tak, w częstych wypowiedzi, "Pan, Bóg twój," Pan funkcjonuje jako właściwe imię i nazwisko, natomiast "Bóg" funkcje jak denominative z diety.

The appellative elohim connotes all that God is. W appellative Elohim connotes wszystkim, że Bóg jest. As God he is sovereign, and that sovereignty extends beyond Israel into the arena of the nations (Deut. 2:30, 33; 3:22; Isa. 52:10). Ponieważ Bóg jest suwerenny, i że suwerenność wykracza poza Izrael na arenie narodów (Deut. 2:30, 33; 3:22; ISA. 52:10). As God to his people he is loving and merciful (Deut. 1:31; 2:7; 23:5; Isa. 41:10, 13, 17; 49:5; Jer. 3:23). Jak Boga do swojego ludu i jego miłości miłosiernej (Deut. 1:31, 2:7, 23:5; ISA. 41:10, 13, 17, 49:5, Jer. 3:23). He establishes standards of obedience (Deut. 4:2; Jer. 11:3) and sovereignly punishes disobedience (Deut. 23:21). On ustanawia normy posłuszeństwa (Deut. 4:2; Jr. 11:3) i karze sovereignly nieposłuszeństwa (Deut. 23:21). As God, there is no one like him (Isa. 44:7; 45:5-21). W Boga, nie ma nikogo podobnego do niego (Isa. 44:7; 45:5-21).

The same connotations obtain in the use of the shorter form el. Te same konotacje uzyskać w korzystaniu z krótszej formie el. He is the God who sees (el ro i; Gen. 16:13) and he is el the God of Israel (Gen. 33:20). On jest Bogiem którzy widzą (el i ro; Gen. 16:13) i jest on el Boga Izrael (Gen. 33:20).

As El Elyon, God is described in his exaltation over all things. W El Elyon, Bóg jest opisana w jego exaltation ponad wszystko. There are two definitive passages for this name. Istnieją dwa fragmenty tej ostatecznej nazwy. In Ps. W Ps. 83:18 Yahweh is described as "Most High over the earth," and Isa. 83:18 Pan jest opisany jako "Najwyższego nad ziemią", a jeden. 14:14 states, "I will ascend above the heights of the clouds, I will make myself like the Most High." 14:14 stwierdza: "Będę Wstąpię na szczyty obłoków, uczynię sobie jak Najwyższego".

However, in the majority of cases the attributes of this name are indistinguishable from other usages of El or Elohim. Jednak w większości przypadków atrybutów o tej nazwie są indistinguishable z innymi zwyczajami El lub Elohim. He fixed the boundaries of the nations (Deut. 32:8). On ustala granice narodów (Deut. 32:8). He effects changes in the creation (Ps. 18:13). On skutków zmian w tworzeniu (Ps. 18:13). El Shaddai occurs most frequently in the Book of Job, where it functions as a general name for the deity. El Shaddai występuje najczęściej w Księga Hioba, gdzie funkcjonuje ona jako ogólna nazwa dla diety. As El Shaddai, God disciplines (Job 5:17); he is to be feared (Job 6:14); he is just (Job 8:3); he hears prayer (Job 8:5); and he creates (Job 33:4). W El Shaddai, Bóg dyscyplin (Job 5:17); ma być obawa (Job 6:14); jest on po prostu (Job 8:3); słyszy modlitwy (Job 8:5); i On stwarza (Job 33:4).

This name occurs six times in the patriarchal narratives. Ta nazwa pojawia się sześć razy w patriarchalnej narracji. In most of those instances it is associated with the promise given by God to the patriarchs. W większości tych przypadków jest to związane z obietnicy danej przez Boga do patriarchów. Yet the name is often paired with Yahweh in the poetic material, and thus shares the personal warmth of that name. Jednak nazwa jest często w połączeniu z Pan w poetyckiej materiału, a tym samym akcji osobowych ciepło o tej nazwie. He is known for his steadfast love (Ps. 21:7) and his protection (Ps. 91:9-10). On jest znana jego miłość (Ps. 21:7) i jego ochronie (Ps. 91:9-10).

The root of Adonai means "lord" and, in its secular usage, always refers to a superior in the OT. W katalogu głównym Adonai oznacza "pan", aw jej użytkowania świecka, zawsze odnosi się do przełożonego w OT. The word retains the sense of "lord" when applied to God. Słowo zachowuje sens "pan" w odniesieniu do Boga. The present pointing of the word in the Massoretic text is late; early manuscripts were written without vowel pointing. Obecny wskazujące na słowo w Massoretic tekst jest późno; wczesne manuskrypty zostały napisane bez samogłosek wskazujące.

In Ps. W Ps. 110:1 the word is pointed in the singular, as it usually is when it applies to humans rather than God. 110:1 słowo jest wskazywany w liczbie pojedynczej, jak to zwykle ma miejsce wtedy, gdy ma ona zastosowanie do ludzi niż Boga. Yet Jesus used this verse to argue for his deity. Lecz Jezus używany ten werset do twierdzą na swojej diety. The pointing is Massoretic, and no distinction would be made in the consonantal texts. W wskazujące Massoretic jest, i nie byłoby rozróżnienie dokonane w consonantal tekstów. Since the word denotes a superior, the word must refer to one who is superior to David and who bears the messianic roles of king and priest (vs. 4). Ponieważ słowo oznacza superior, słowo musi odnosić się do jednego którzy są najwyższej do Dawida i którzy noszą mesjańską rolę króla i kapłana (vs 4).

The name Abba connotes the fatherhood of God. Nazwa Abba connotes ojcostwa Boga. This is affirmed by the accompanying translation ho pater ("father") which occurs in each usage of the name in the NT (Mark 14:36; Rom. 8:15; Gal. 4:6). Jest to potwierdzone przez towarzyszące tłumaczenie ho Pater ( "ojciec"), który występuje w każdym korzystania z nazwy w NT (Mark 14:36; Rom. 8:15; Gal. 4:6).

The use of this name as Jesus' mode of address to God in Mark 14:36 is a unique expression of Jesus' relationship to the Father. Korzystanie z tej nazwy, jak Jezus "tryb adres do Boga w Mark 14:36 jest unikalnym wypowiedzi Jezusa" stosunek do Ojca. Jeremias says, "He spoke to God like a child to its father, simply, inwardly, confidently. Jesus' use of abba in addressing God reveals the heart of his relationship with God" (The Prayers of Jesus, p. 62). Jeremias mówi, "Mówił do Bożego jak dziecko, jego ojciec, po prostu, wewnętrznie, bez obaw. Jezusa wykorzystania abba Bóg objawia się w samym sercu jego relacji z Bogiem" (modlitwy Jezusa, str. 62).

The same relationship is sustained by the believer with God. Ten sam związek jest trwały przez wierzącego z Bogiem. It is only because of the believer's relationship with God, established by the Holy Spirit, that he can address God with this name that depicts a relationship of warmth and filial love. Jest to tylko ze względu na wierzącego w relacji z Bogiem, ustanowionych przez Ducha Świętego, że Bóg może adres z tej nazwy, które odzwierciedlają stosunek synowskiej miłości i ciepła.

In a sense the relationship designated by this name is the fulfillment of the ancient promise given to Abraham's offspring that the Lord will be their God, and they his people (Exod. 6:7; Lev. 26:12; Jer. 24:7; 30:22). W pewnym sensie relacji wyznaczonej przez tę nazwę jest spełnieniem obietnicy danej starożytnych na potomstwo Abrahama, że Pan będzie ich Bogiem, a oni swego ludu (Exod. 6:7; Lev. 26:12, Jer. 24:7 ; 30:22).

TE McComiskey TE McComiskey
(Elwell Evangelical Dictionary) (Słownik Elwell ewangelicki)

Bibliography Bibliografia
WF Albright, From Stone Age to Christianity; W. Eichrodt, Theology of the OT,I, 178ff.; L. Koehler, OT Theology; J. Schneider et al., NIDNTT, II, 66ff.; G. Oehler, Theology of the OT; M. Reisel, The Mysterious Name of YHWH; HH Rowley, The Faith of Israel; H. Schultz, OT Theology, II, 116ff.; T. Vriezen, An Outline of OT Theology; H. Kleinknecht et al., TDNT, III, 65ff. WF Albright, Od epoki kamienia do chrześcijaństwa; W. Eichrodt, teologii z OT, I, 178ff. L. Koehler, OT Teologia; Schneider J. et al., NIDNTT, II, 66ff.; Oehler G., Teologia na ot; M. Reisel, The Mysterious Name of YHWH; HH Rowley, wiary Izrael; H. Schultz, OT Teologia, II, 116ff.; T. Vriezen, zarys teologii OT; Kleinknecht H. et al., TDNT, III, 65ff.


Tetragrammaton Jahwe

Advanced Information Zaawansowane Informacje

Tetragrammaton is the designation for the four (tetra) letters (grammata) in the Hebrew Bible for the name of the God of Israel, yhwh. Jahwe jest wyznaczenie dla czterech (TETRA) litery (grammata) w Hebrajski Biblia dla imienia Boga Izrael, yhwh. The name was God's particular revelation to Moses and the Israelites (Exod. 6:2-3). Nazwa był objawieniem Bożej szczególności do Mojżesza i Izraelitów (Exod. 6:2-3). It signifies that the God of Israel, unlike pagan deities, is present with his people to deliver them, to fulfill his promises to them, and to grant them his blessings. The pronunciation of the tetragrammaton yhwh was lost when the Jews avoided its usage for fear of descrating the holy name (cf. Exod. 20:7). In OT times the name was pronounced and was at times used in theophoric names, which can be recognized in our Bibles by the prefixes Jo- or Jeho- (cf. Jonathan and Jehoiada) and the suffix -jah (Adonijah). To oznacza, że Bóg Izrael, w odróżnieniu od bóstw pogańskich, jest obecny ze swoim ludem do ich realizacji, do spełnienia swoich obietnic do nich i do ich przyznania swego błogosławieństwa. Wymowy z Jahwe yhwh została utracona, gdy Żydzi unikać korzystania z strach przed descrating święte imię (por. Exod. 20:7). ot razy nazwa była wyraźna i czasami używane w theophoric nazw, które mogą być uznane w naszym bibles przez Jo-prefiksów lub Jeho-(por. Jonathan i Jojady) i przyrostka-jah (Adoniasz). The pronunciation fell into disuse after the Exile when the Jews began to pay careful attention to the practice of the law. Wymowy spadła do użycia po Exile, gdy Żydzi zaczęli płacić baczniejszą uwagę na praktykę prawa.

The translators of the Septuagint consistently avoided the name and substituted the title Kyrios ("Lord"). Tłumacze z Septuaginta konsekwentnie unikać nazwę i zastąpić tytuł Kyrios ( "Pan"). This reflects the Jewish practice of reading Adonai (Heb. adonay) "Lord" for yhwh or reading Elohim (Heb. elohim) in place of the Hebrew compound yhwh adonay to avoid the duplication of adonay. The vowels of adonay (aoa) were placed under the tetragrammaton to remind the reader that he was not to pronounce yhwh but instead was to read the word as adonay. Odzwierciedla to żydowskie praktyki czytania Adonai (Heb. adonay) "Pan" do czytania yhwh lub Elohim (Heb. Elohim) w miejscu, w zamkniętym Hebrajski yhwh adonay, aby uniknąć dublowania adonay. Samogłoski z adonay (aoa) zostały umieszczone zgodnie z Jahwe, aby przypomnieć czytelnikowi, że nie do wymówienia, ale zamiast yhwh było odczytać jako wyraz adonay. Christians who were unaware of this substitution read the vowels as if they actually belonged to yhwh, which resulted in the English form "YeHoWaH" or JeHoVaH" (the a of adonay having been reduced to e under the y of yhwh). Chrześcijan, którzy byli nieświadomi tego zastąpienia przeczytać samogłoski, jak gdyby rzeczywiście należał do yhwh, które doprowadziły w formie Angielski "YeHoWaH" lub JeHoVaH "(jeden z adonay zostały zredukowane do e pod y z yhwh).

The ASV of 1901 adopted the practice of using the name "Jehovah", whereas most English versions continued the established practice of translating the tetragrammaton by LORD (capital letters) to distinguish it from "Lord" (Adonai). W ASV w 1901 przyjął praktykę korzystania z nazwy "Jehovah", mając na uwadze, że większość Angielski wersje nadal ustaloną praktyką tłumaczenia Jahwe przez Pana (drukowanymi literami), aby odróżnić je od "Pana" (Adonai). Many scholars accept the widely held opinion that the tetragrammaton is a form of the root hyh ("be") and should be pronounced as "Yahweh" ("He who brings into being"; cf. Exod. 3:12, "I will be with you" and "I will be who I will be", vs. 14). Wielu uczonych, która odbyła się powszechnie przyjąć opinię, że Jahwe jest postać głównego hyh ( "być") i powinno być wymawiane jako "Pan" ( "On którzy sprowadza się do"; cf. Exod. 3:12, "I will będzie z wami "i" Ja będę którzy będę "vs 14). Regardless of the editorial decision of substituting LORD for yhwh or of using the divine name "Yahweh," the reader must keep in mind that LORD, Yahweh, or yhwh is the name of God that he revealed to his ancient people. Niezależnie od decyzji redakcyjnych zastępując Pana yhwh lub korzystając z Boskiego nazwę "Pan", czytelnik musi pamiętać, że Pan, Pan, ani yhwh jest imię Boga objawione, że jego starożytnych ludzi. In reading the text of the OT, one should develop a feeling for the usage of the name itself over against such usages as "God" or "Lord" (Exod. 3:15; 6:3; Pss. 102:16, 22; 113:1-3; 135:1-6; 148:5, 13). W czytania tekstu z OT, należy rozwijać poczucie za korzystanie z samej nazwy przed takimi zwyczajami jak "Bóg" lub "Pan" (Exod. 3:15, 6:3; PSS. 102:16, 22 ; 113:1-3; 135:1-6, 148:5, 13). The Messiah has a name, Jesus, so the God of the OT has revealed himself by a name yhwh and a blessing is lost when no attention is paid to the difference in usage of a title and the actual name of the God of Israel. Mesjasz ma imię Jezus, tak Bóg z OT wykazała się przez nazwę yhwh i błogosławieństwo jest utracone, gdy nie zwraca się uwagę na różnicę w użyciu tytuł i rzeczywiste imię Boga Izrael.

Let them praise the name of the LORD, for his name alone is exalted; his splendor is above the earth and the heavens. Niech chwale imienia Pana, Jego imię jest sam wywyższony, jego blask jest ponad ziemię i niebo.

WA Van Gemeren WA van Gemeren
(Elwell Evangelical Dictionary) (Słownik Elwell ewangelicki)


Also, see: Także, zobaczyć:
God Bóg
Arguments for the Existence of God Argumenty na istnienie Boga

This subject presentation in the original English language Ta prezentacja tematu w oryginalnym języku angielskim


Send an e-mail question or comment to us: E-mailWyślij e-mail pytanie lub komentarz do nas: E-mail

The main BELIEVE web-page (and the index to subjects) is at Głównym BELIEVE stronie internetowej (i tematy do indeksu) jest